Wprowadzenie nowego systemu IRZplus, mającego usprawnić zgłaszanie przemieszczeń zwierząt gospodarskich, w praktyce przyniosło szereg pytań ze strony rolników. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowiła wydać szczegółowe wyjaśnienia, aby rozwiać najczęstsze wątpliwości dotyczące terminów oraz ograniczeń terytorialnych.
Kluczowe terminy i definicje
ARiMR podkreśla, że zgłoszenie zamiaru przemieszczenia zwierząt musi zostać dokonane w określonym czasie przed planowanym transportem. W przypadku trzody chlewnej, która podlega szczególnym rygorom związanym z afrykańskim pomorem świń (ASF), jest to szczególnie istotne. „Alternatywne przemieszczanie” odnosi się do sytuacji, gdy zwierzęta są transportowane poza standardowymi kanałami, np. bezpośrednio między gospodarstwami w ramach współpracy, co wymaga dodatkowej weryfikacji pod kątem bezpieczeństwa epizootycznego.
Ograniczenia terytorialne w dobie ASF
Ograniczenia terytorialne są bezpośrednio powiązane z występowaniem stref związanych z ASF. Przemieszczanie świń z obszarów objętych restrykcjami na tereny wolne od choroby jest obwarowane ścisłymi warunkami. Agencja przypomina, że celem tych obostrzeń jest powstrzymanie rozprzestrzeniania się wirusa, który od 2014 roku zdziesiątkował stada w Azji i Europie, powodując miliardowe straty w globalnym rolnictwie.
Według danych Głównego Inspektoratu Weterynarii, w Polsce utrzymuje się kilka stref związanych z ASF, co wymusza na hodowcach ścisłe przestrzeganie przepisów. Eksperci z branży podkreślają, że choć nowy system IRZplus ma na celu cyfryzację i usprawnienie procesów, jego wdrożenie wymaga czasu i jasnej komunikacji. „Kluczowe jest zrozumienie, że każdy błąd w zgłoszeniu lub próba obejścia ograniczeń może nieść za sobą poważne konsekwencje prawne i finansowe, a przede wszystkim stanowić zagrożenie dla zdrowia całej populacji świń w kraju” – komentuje dr inż. Marek Nowak, lekarz weterynarii z wieloletnim doświadczeniem.
Praktyczne wskazówki dla rolników
ARiMR zaleca, aby rolnicy planujący transport świń:
- Zapoznali się z aktualnym mapowaniem stref ASF na terenie Polski.
- Dokonywali zgłoszeń w systemie IRZplus z odpowiednim wyprzedzeniem, unikając działań na ostatnią chwilę.
- W przypadku wątpliwości kontaktowali się bezpośrednio z lokalnymi oddziałami Agencji lub powiatowymi lekarzami weterynarii.
Wprowadzenie zaawansowanych systemów śledzenia pochodzenia zwierząt, takich jak IRZplus, jest częścią szerszego trendu w Unii Europejskiej, zmierzającego do pełnej identyfikowalności w łańcuchu żywnościowym. Podobne rozwiązania, choć pod innymi nazwami, funkcjonują już od lat w krajach takich jak Dania czy Holandia, będących potentatami w produkcji wieprzowiny.
Foto: images.pexels.com
