Granica między dziennikarstwem a marketingiem coraz bardziej się zaciera
Współczesne media stają przed coraz większymi wyzwaniami etycznymi. Jednym z nich jest coraz częstsze łączenie przez osoby występujące w mediach roli dziennikarza czy komentatora z aktywnością marketingową. Czy widzowie i czytelnicy mają prawo czuć się zdezorientowani, gdy ta sama osoba w jednym programie analizuje wydarzenia polityczne, a w kolejnym reklamuje kosmetyki, zabawki czy sprzęt AGD?
Konflikt interesów w czystej postaci
Etyka dziennikarska od dawna wskazuje na konieczność unikania konfliktu interesów. Osoba pełniąca funkcję dziennikarza czy komentatora medialnego powinna zachować niezależność i bezstronność, co stoi w sprzeczności z działaniami marketingowymi na rzecz konkretnych produktów czy marek. Jak zauważają eksperci od mediów, takie praktyki podważają zaufanie odbiorców i zacierają granicę między informacją a reklamą.
„Profesjonalny dziennikarz nie może być jednocześnie influencerem reklamującym produkty. To podważa jego wiarygodność i stawia pod znakiem zapytania obiektywność jego przekazów” – komentuje dr Anna Kowalska, medioznawca z Uniwersytetu Warszawskiego.
Wpływ na postrzeganie zawodu dziennikarza
Łączenie tych dwóch ról ma znaczący wpływ na postrzeganie całego zawodu dziennikarskiego. Widzowie mogą zacząć kwestionować motywacje stojące za konkretnymi wypowiedziami czy komentarzami. Czy dana opinia wynika z rzeczywistych przekonań, czy może jest podyktowana umowami reklamowymi lub wizerunkiem budowanym dla celów marketingowych? – to pytanie coraz częściej pojawia się w debacie publicznej.
Regulacje prawne i samoregulacja mediów
W Polsce, podobnie jak w wielu innych krajach, istnieją przepisy dotyczące jawności reklamy. Jednak w przypadku osób, które nie są typowymi dziennikarzami, ale pełnią funkcje komentatorów czy ekspertów medialnych, regulacje te bywają niewystarczające. Brakuje jednoznacznych zasad, które określałyby, w jakim stopniu taka osoba może angażować się w działania komercyjne bez utraty wiarygodności jako komentator życia publicznego.
- Niejasność statusu osób występujących w mediach
- Brak przejrzystych zasad etycznych dla komentatorów
- Rosnąca komercjalizacja przestrzeni medialnej
- Potrzeba większej transparentności współprac reklamowych
Perspektywa odbiorców i przyszłość mediów
Dla odbiorców tego typu praktyki mogą być źródłem frustracji i utraty zaufania do mediów. W dobie kryzysu zaufania do instytucji, w tym mediów, każdy przypadek łączenia funkcji informacyjnych z komercyjnymi dodatkowo osłabia pozycję dziennikarstwa jako zawodu zaufania publicznego. Potrzebna jest szersza dyskusja na temat etyki w mediach, która uwzględniłaby nowe realia, w tym wpływ social mediów i marketingu influencerskiego na tradycyjne dziennikarstwo.
Przyszłość mediów zależy od zdolności do zachowania standardów etycznych w zmieniającym się krajobrazie komunikacyjnym. Bez wyraźnego oddzielenia funkcji informacyjnych od komercyjnych trudno będzie odbudować zaufanie społeczne, które w ostatnich latach wyraźnie się obniżyło. To wyzwanie dotyczy nie tylko dziennikarzy, ale także właścicieli mediów, regulatorów i samych odbiorców, którzy coraz częściej domagają się większej transparentności.
Foto: www.unsplash.com
