Pomysł zakupu Grenlandii spotyka się z oporem
Donald Trump, były prezydent Stanów Zjednoczonych, ponownie powrócił do kontrowersyjnego tematu zakupu Grenlandii. Pomysł, który po raz pierwszy pojawił się w 2019 roku, wciąż wzbudza emocje, tym razem spotykając się z wyraźnym sprzeciwem nie tylko ze strony Duńczyków i Grenlandczyków, ale także – co zaskakujące – części amerykańskiego elektoratu, w tym zwolenników samego Trumpa.
Historyczne tło i strategiczne znaczenie
Grenlandia, największa wyspa na świecie, jest autonomicznym terytorium zależnym Danii. Jej strategiczne położenie w Arktyce oraz bogate złoża surowców naturalnych od dawna przyciągają uwagę mocarstw. W przeszłości Stany Zjednoczone już raz próbowały nabyć wyspę – w 1946 roku prezydent Harry Truman oferował Danii 100 milionów dolarów. Pomysł Trumpa wpisuje się zatem w długą historię amerykańskich aspiracji w tym regionie.
„Grenlandia nie jest na sprzedaż i nie może być sprzedana. Jestem głęboko przekonany, że ten pomysł jest absurdalny” – oświadczyła premier Danii, Mette Frederiksen, w 2019 roku, komentując pierwsze doniesienia o zainteresowaniu Trumpa.
Reakcja amerykańskiej opinii publicznej
Najnowsze sondaże i analizy wskazują, że pomysł aneksji Grenlandii nie cieszy się poparciem Amerykanów. Badania przeprowadzone przez niezależne ośrodki pokazują, że nawet wśród konserwatywnych wyborców, stanowiących tradycyjny elektorat Trumpa, pomysł ten jest postrzegany jako niepotrzebny wydatek i zbędna eskalacja napięć międzynarodowych.
Główne argumenty przeciwników przejęcia wyspy to:
- Koszty: Zakup i utrzymanie tak ogromnego terytorium wiązałoby się z gigantycznymi wydatkami z budżetu federalnego.
- Relacje międzynarodowe: Taki krok mógłby poważnie nadwyrężyć sojusznicze stosunki USA z Danią, kluczowym partnerem w NATO.
- Kwestie prawne i etyczne: Sprzedaż całego zamieszkanego terytorium w XXI wieku budzi poważne wątpliwości natury prawnej i moralnej.
Perspektywa Grenlandii i Danii
Rząd Grenlandii oraz duński parlament są jednomyślni w swoim stanowisku: wyspa nie jest na sprzedaż. Grenlandczycy cieszą się szeroką autonomią, a kwestie obronności i polityki zagranicznej pozostają w gestii Kopenhagi. Mieszkańcy wyspy wielokrotnie podkreślali swoją odrębność kulturową i dążenie do większej niezależności, ale nie poprzez sprzedaż innemu państwu.
Co dalej z pomysłem Trumpa?
Eksperci ds. polityki zagranicznej uważają, że temat Grenlandii, podnoszony przez Trumpa w kontekście kampanii wyborczej, służy raczej wzmocnieniu jego wizerunku jako twardego negocjatora i wizjonera, niż jest realnym projektem politycznym. Niemniej samo poruszenie tej kwestii wpływa na relacje międzynarodowe w regionie Arktyki, który ze względu na zmiany klimatyczne i otwierające się szlaki handlowe staje się areną rywalizacji globalnych mocarstw.
Sprawa Grenlandii pokazuje, jak pojedyncza, pozornie nierealna idea może na długo zdominować dyskurs polityczny i uwypuklić głębsze geopolityczne napięcia. Niezależnie od dalszych losów tego pomysłu, jasne jest, że Arktyka będzie w nadchodzących latach jednym z najgorętszych punktów na mapie światowej polityki.
