Niebezpieczna kombinacja wydatków może doprowadzić do kryzysu
Polska może zmierzać w kierunku scenariusza greckiego, jeśli chodzi o politykę fiskalną i wydatki obronne
- alarmuje dr Sławomir Dudek, ekonomista ze Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Ekspert wskazuje na niebezpieczne podobieństwa między sytuacją Grecji sprzed kryzysu a obecną polityką Polski.
Grecy mieli trzy problemy jednocześnie
Jak wyjaśnia dr Dudek w wideopodcast Przysposobienie Obronne:
Grecy mieli jednocześnie duże wydatki obronne, bardzo wysokie transfery socjalne i niskie podatki. Do tego nie budowali krajowego przemysłu obronnego, kupując uzbrojenie za granicą. I zbankrutowali
Ta diagnoza brzmi szczególnie niepokojąco w kontekście polskich planów modernizacji armii. Rząd planuje wydać na zbrojenia około 4% PKB w najbliższych latach, co jest jednym z najwyższych wskaźników w NATO.
Polski przemysł obronny kluczowy dla bezpieczeństwa
Ekspert podkreśla, że kluczowym elementem, który może uratować Polskę przed greckim scenariuszem, jest rozwój krajowego przemysłu zbrojeniowego. Inwestycje w polskie firmy zbrojeniowe nie tylko wzmacniają bezpieczeństwo, ale także pobudzają gospodarkę i tworzą miejsca pracy.
Obecnie jednak znaczną część zamówień realizują zagraniczne koncerny, co oznacza odpływ kapitału z kraju. Dr Dudek wskazuje, że długoterminowo takie podejście może okazać się nie do utrzymania dla polskich finansów publicznych.
Transfery socjalne i podatki – druga strona równania
Problemem nie są same wydatki obronne, ale ich połączenie z innymi obciążeniami budżetu. Wysokie wydatki socjalne przy jednoczesnym utrzymywaniu relatywnie niskich podatków tworzą mieszankę wybuchową – przestrzega ekonomista.
W przypadku Grecji właśnie ta kombinacja doprowadziła do utraty zaufania inwestorów i konieczności pomocy międzynarodowej. Polska, choć znajduje się w lepszej sytuacji wyjściowej, powinna wyciągnąć wnioski z tych doświadczeń.
Potrzeba zrównoważonej strategii
Ekspert postuluje opracowanie długoterminowej strategii, która pozwoli pogodzić potrzeby obronne z możliwościami finansowymi państwa. Wśród kluczowych elementów takiego planu powinny znaleźć się:
- Rozwój krajowego przemysłu zbrojeniowego
- Racjonalizacja wydatków socjalnych
- Utrzymanie dyscypliny fiskalnej
- Dywersyfikacja źródeł finansowania inwestycji
Bez takiego kompleksowego podejścia Polska rzeczywiście może „iść na ścianę” – konkluduje dr Dudek, podkreślając, że czas na działania naprawcze wciąż jest, ale szybko się kurczy.
Foto: www.unsplash.com
