Rządowy program in vitro w 2025 roku pochłonął 500 mln zł, ale to wciąż za mało, by sprostać potrzebom tysięcy par. Środowisko pacjentów i lekarzy apeluje o zwiększenie budżetu do 800 mln zł rocznie, jednak Ministerstwo Zdrowia nie daje nadziei na spełnienie tych oczekiwań.
W ubiegłym roku rząd przeznaczył na refundację procedur in vitro 500 milionów złotych. Mimo że kwota ta wydaje się ogromna, okazała się niewystarczająca. Zainteresowanie programem przerosło najśmielsze prognozy, a pula środków wyczerpała się szybciej, niż zakładano. W efekcie wiele par starających się o dziecko musiało zostać odesłanych z kwitkiem lub czekać w niepewności na kolejną edycję programu.
Apel środowiska: potrzeba 800 mln zł rocznie
Organizacje pacjenckie, stowarzyszenia zajmujące się niepłodnością oraz czołowi polscy embriolodzy i ginekolodzy są zgodni. Aby program in vitro był skuteczny i dostępny dla wszystkich potrzebujących, jego roczny budżet musi wzrosnąć do co najmniej 800 milionów złotych. „Obecne finansowanie jest krokiem w dobrą stronę, ale wciąż pozostawia za burtą tysiące osób” – komentuje przedstawicielka jednego z największych stowarzyszeń pacjentów. „Niepłodność to choroba cywilizacyjna, a dostęp do nowoczesnych metod leczenia powinien być standardem, a nie przywilejem” – dodaje.
„Obecna kwota 500 mln zł to połowa sukcesu. Bez zwiększenia budżetu program będzie działał wybiórczo, a nie systemowo” – mówi ekspert ds. zdrowia publicznego.
Stanowisko Ministerstwa Zdrowia nie pozostawia złudzeń
W odpowiedzi na liczne zapytania i apele, Ministerstwo Zdrowia przyjęło wyczekującą i mało konkretną postawę. Resort nie potwierdza, ale i nie zaprzecza możliwości zwiększenia finansowania w nadchodzących latach. Oficjalne komunikaty ograniczają się do stwierdzenia, że „program jest analizowany pod kątem efektywności”, a decyzje budżetowe zapadną w swoim czasie.
Ta niejednoznaczność budzi frustrację i niepokój. Pacjenci, którzy często latami czekają na szansę na rodzicielstwo, obawiają się, że bez stabilnego i przewidywalnego finansowania program może zostać zawieszony lub drastycznie ograniczony. Niepewność co do przyszłych zasad i dostępności refundacji paraliżuje proces podejmowania decyzji o leczeniu.
Co dalej z leczeniem niepłodności w Polsce?
Sytuacja finansowania in vitro w Polsce od lat jest przedmiotem gorących debat politycznych i społecznych. Brak jednoznacznej, długofalowej strategii państwa w tej kwestii skutkuje:
- Nieregularnością w dostępie do refundacji.
- Stresem i niepewnością wśród pacjentów.
- Wahaniem klinik, które nie mogą planować rozwoju w oparciu o niestabilne źródło finansowania.
Eksperci podkreślają, że in vitro to nie tylko kwestia spełnienia marzeń o rodzinie, ale także inwestycja w demografię i przyszłość społeczeństwa. Tymczasem brak jasnej deklaracji ze strony Ministerstwa Zdrowia każe przypuszczać, że w najbliższym czasie budżet programu raczej nie wzrośnie. Walka środowisk pacjenckich o zwiększenie puli do 800 mln zł rocznie będzie prawdopodobnie długa i wymagająca.
Foto: www.unsplash.com
