Genetyczne podłoże motoryki jelit
Dotychczas uważano, że częstotliwość wypróżnień jest w głównej mierze regulowana przez czynniki zewnętrzne, takie jak dieta bogata w błonnik, nawodnienie czy poziom aktywności fizycznej. Najnowsze badania, oparte na szeroko zakrojonych analizach genomu, przynoszą przełomowe informacje. Okazuje się, że nasze geny odgrywają kluczową rolę w określaniu rytmu pracy jelit, a jednym z najważniejszych odkrytych czynników jest metabolizm tiaminy, czyli witaminy B1.
Zrozumienie, jak nasze geny współpracują z mikroskładnikami odżywczymi, może w przyszłości zrewolucjonizować podejście do medycyny spersonalizowanej i leczenia powszechnych dolegliwości trawiennych.
Nieoczekiwana rola witaminy B1
Tiamina, znana głównie z udziału w metabolizmie węglowodanów i prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego, według naukowców ma bezpośredni wpływ na funkcje motoryczne jelita grubego. Badania asocjacyjne całego genomu (GWAS) zidentyfikowały specyficzne warianty genów związane z transportem i wykorzystaniem tej witaminy, które korelują z częstotliwością wypróżnień u badanych osób.
Osoby z określonymi polimorfizmami genetycznymi mogą mieć upośledzony mechanizm wykorzystania tiaminy na poziomie komórek jelitowych, co przekłada się na zaburzenia w skurczach mięśni gładkich przewodu pokarmowego. To odkrycie stawia witaminę B1 w nowym świetle, jako potencjalny regulator perystaltyki.
Implikacje dla medycyny spersonalizowanej
Odkrycie to otwiera drogę do zupełnie nowych strategii terapeutycznych. Zamiast uniwersalnego zalecania zwiększenia podaży błonnika, w przyszłości lekarze mogliby zlecać pacjentom z zaparciami lub zespołem jelita drażliwego (IBS) badania genetyczne. Ich wynik mógłby wskazać na celową suplementację tiaminy lub modyfikację diety w kierunku produktów szczególnie bogatych w tę witaminę.
- Produkty bogate w tiaminę: pełne ziarna zbóż, nasiona roślin strączkowych (groch, fasola), orzechy, wieprzowina, drożdże.
- Potencjalne zastosowanie: spersonalizowane protokoły żywieniowe dla pacjentów z dysfunkcją motoryki jelit.
- Kierunek badań: opracowanie testów diagnostycznych i zbadanie synergii tiaminy z innymi mikroskładnikami.
Przyszłość badań nad układem pokarmowym
Naukowcy podkreślają, że to dopiero początek drogi. Konieczne są dalsze badania, które potwierdzą mechanizm działania na poziomie komórkowym i pozwolą opracować konkretne rekomendacje. Jednak już teraz wiadomo, że połączenie genetyki i nutrigenomiki daje nadzieję na bardziej skuteczne i precyzyjne leczenie uciążliwych, przewlekłych problemów gastrologicznych, dotykających milionów ludzi na całym świecie.
Foto: www.unsplash.com
