„Prima Sort”
- literacki kolaż dzieciństwa w cieniu wojny
Walter Kempowski, niemiecki pisarz znany polskim czytelnikom z powieści „Wszystko na darmo”, powraca z kolejnym dziełem. „Prima Sort” to wyjątkowe wspomnienia z dzieciństwa autora spędzonego w Rostocku w latach 1938-1945, obejmujących okres przed wybuchem i w trakcie II wojny światowej.
Innowacyjna forma literacka
Książka wyróżnia się na tle innych publikacji poświęconych temu okresowi historycznemu. Kempowski sięga po zupełnie nową formę wyrazu, tworząc złożony z niezliczonych króciutkich scenek kolaż wspomnień. Każda z tych miniaturowych opowieści stanowi osobny element większej całości, która razem tworzy panoramiczny obraz życia w nazistowskich Niemczech widziany oczami dziecka.
Prima Sort to zapisane w oryginalny sposób wspomnienia z dzieciństwa, które autor spędził w Rostocku w latach 1938-1945
Rostock jako tło historyczne
Miasto Rostock, w którym dorastał Kempowski, staje się nie tylko miejscem akcji, ale również swoistym bohaterem książki. Autor z niezwykłą precyzją odtwarza atmosferę miasta w przededniu i w trakcie wojny, ukazując jak konflikt zbrojny stopniowo wkraczał w codzienne życie jego mieszkańców.
Perspektywa dziecka w czasach terroru
Największą siłą „Prima Sort” jest właśnie dziecięca perspektywa, przez którą oglądamy wydarzenia historyczne. Kempowski nie moralizuje, nie ocenia – po prostu rejestruje to, co widziało i słyszało dziecko w tamtych trudnych czasach. Ta pozorna naiwność narracji tworzy przejmujący kontrast z dramatyzmem opisywanych wydarzeń.
Kontynuacja tematyki wojennej
Choć „Prima Sort” nawiązuje do wcześniejszej twórczości Kempowskiego, szczególnie do „Wszystko na darmo”, autor świadomie odchodzi od konwencjonalnej narracji na rzecz eksperymentalnej formy. Ta decyzja artystyczna pozwala mu na ukazanie wojny w sposób bardziej fragmentaryczny, ale jednocześnie bardziej autentyczny.
Dla miłośników literatury wojennej i historii XX wieku „Prima Sort” stanowi obowiązkową pozycję. Książka nie tylko poszerza naszą wiedzę o życiu codziennym w nazistowskich Niemczech, ale również oferuje unikalne spojrzenie na mechanizmy pamięci i sposób, w jaki zapamiętujemy traumatyczne wydarzenia z dzieciństwa.
Foto: www.unsplash.com
