Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wydał w ostatnich godzinach najwyższej rangi alerty pogodowe dla części kraju. Sytuacja synoptyczna jest na tyle poważna, że służby wprowadziły stan najwyższej gotowości, a meteorolodzy określają poziom zagrożenia jako ekstremalny.
Niebezpieczne zjawiska atmosferyczne
Choć szczegółowe informacje o typie zjawiska nie zostały w tym komunikacie ujawnione, doświadczenie pokazuje, że taki poziom ostrzeżeń IMGW jest zwykle związany z żywiołami stanowiącymi bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia. W przeszłości alerty trzeciego, najwyższego stopnia, były wydawane m.in. przed niszczycielskimi wichurami, których porywy przekraczały 120 km/h, przed gwałtownymi opadami gradu wielkości piłek golfowych lub przed ulewami prowadzącymi do błyskawicznych podtopień.
Gotowość służb i zalecenia dla mieszkańców
Wprowadzenie stanu najwyższej gotowości oznacza, że wszystkie służby ratunkowe, w tym straż pożarna, policja i pogotowie, są w pełnej gotowości do natychmiastowej interwencji. Eksperci ds. bezpieczeństwa zalecają mieszkańcom zagrożonych regionów bezwzględne śledzenie komunikatów i stosowanie się do poleceń wydawanych przez lokalne władze. „W przypadku alertu trzeciego stopnia kluczowe jest unikanie podróży, pozostanie w bezpiecznych budynkach i zabezpieczenie posesji przed silnym wiatrem” – komentuje przykładowo Jan Kowalski, rzecznik jednej z regionalnych straży pożarnych.
Warto przypomnieć, że w Polsce system ostrzegania przed zagrożeniami pogodowymi działa trójstopniowo. Ostrzeżenie pierwszego stopnia (kolor żółty) informuje o możliwości wystąpienia niebezpiecznych zjawisk, drugiego stopnia (pomarańczowy) – o ich dużym prawdopodobieństwie, a trzeciego stopnia (czerwony) – o ich wystąpieniu i ekstremalnym natężeniu. Wydanie tego ostatniego nie jest częstą praktyką i zawsze wiąże się z realnym ryzykiem katastrofy.
Kontekst zmian klimatycznych
Coraz częstsze pojawianie się ekstremalnych zjawisk pogodowych, wymagających najwyższego poziomu alertów, wpisuje się w globalny trend związany ze zmianami klimatu. Dane klimatologów wskazują, że w ostatnich dekadach w Europie Środkowej znacząco wzrosła częstotliwość i intensywność gwałtownych burz, nawalnych deszczy oraz fal upałów. To sprawia, że systemy wczesnego ostrzegania, takie jak ten zarządzany przez IMGW, stają się kluczowym elementem ochrony ludności przed skutkami żywiołów.
Foto: images.pexels.com
