Europejski wyścig o gigafabryki AI nabiera tempa
Komisja Europejska przyspiesza realizację planu budowy nawet pięciu wielkoskalowych ośrodków obliczeniowych AI, finansowanych w formule publiczno-prywatnej w ramach inicjatywy InvestAI, która ma uruchomić 20 mld euro. W nieformalnym naborze zgłoszono już 77 propozycji z 16 państw członkowskich, obejmujących 60 lokalizacji. Formalny konkurs EuroHPC ma zostać ogłoszony latem 2026 roku.
Polska już w grze – PIAST i Gaia jako fundament
Polska jest już częścią europejskiej sieci AI Factories – działają tu dwie fabryki AI: PIAST w Poznaniu i Gaia w Krakowie. Teraz celem jest pozyskanie lokalizacji dla gigafabryki o skali 100 tys. akceleratorów, co radykalnie przewyższa obecne krajowe centra danych operujące kilkoma tysiącami GPU.
Krzysztof Szubert o realnym popycie i wyzwaniach
Podczas konferencji Lenovo Technology Trends 2026 w Warszawie Krzysztof Szubert, pełnomocnik dyrektora Instytutu Łączności ds. komercjalizacji i współpracy międzynarodowej, wskazał pięć grup potencjalnych odbiorców mocy obliczeniowej: globalnych hyperscalerów, sektor obronny, ochronę zdrowia, spółki Skarbu Państwa oraz szeroki biznes. Podkreślił, że sukces projektu zależy nie tylko od infrastruktury, ale od zbudowania międzynarodowego rynku usług obliczeniowych.
Model organizacyjny i energia kluczowe
Szubert zwrócił uwagę, że o wyborze lokalizacji przesądzą nie tylko technologia, ale gotowość finansowa, regulacyjna i infrastrukturalna państw. EuroHPC będzie prowadzić wspólne zamówienia (joint procurement), a krajowe deklaracje finansowe muszą być złożone przed ogłoszeniem konkursu. Ważnym aspektem jest też energetyka – gigafabryki AI zużywają ogromne ilości energii, co stawia wyzwania przed lokalnymi sieciami.
Kapitał i własność intelektualna – europejski wymiar
Drugim ważnym wątkiem wystąpienia była konieczność budowy równoległego zaplecza inwestycyjnego dla firm z sektora cyberbezpieczeństwa i technologii dual-use. Szubert argumentował, że sama infrastruktura nie wystarczy – Europa musi zatrzymać u siebie firmy, kompetencje, dane i własność intelektualną. To kluczowe dla suwerenności technologicznej Starego Kontynentu.
Polska, z już istniejącymi fabrykami AI i aktywnym udziałem w dyskusji, ma szansę stać się jednym z hubów obliczeniowych Europy. Decyzje zapadną w najbliższych miesiącach.
Źródło: Instytut łączności
Fot. gov.pl
