Nowy podatek od nadzwyczajnych zysków paliwowych
16 czerwca 2026 roku Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy wprowadzającej czasowy podatek od nadzwyczajnych zysków ze zbycia paliw ciekłych. Rozwiązanie to ma obowiązywać od marca do grudnia 2026 roku i dotyczyć przedsiębiorstw zajmujących się wytwarzaniem oraz obrotem paliwami z zagranicą.
Przyczyny wprowadzenia podatku
Decyzja rządu jest odpowiedzią na nadzwyczajną sytuację gospodarczą wywołaną konfliktem zbrojnym na Bliskim Wschodzie, który doprowadził do blokady Cieśniny Ormuz i gwałtownego wzrostu cen ropy naftowej. W efekcie część firm paliwowych osiągnęła wyjątkowo wysokie zyski, nie wynikające z poprawy efektywności czy inwestycji, lecz z zewnętrznego szoku podażowego. Jednocześnie państwo wprowadziło kosztowne działania osłonowe, takie jak obniżenie VAT na benzynę i olej napędowy do 8% oraz redukcja akcyzy do minimalnego poziomu dozwolonego przez UE. Łączny koszt tych działań wyniósł kilka miliardów złotych, co obciążyło budżet państwa i podatników.
Mechanizm podatku
Podatek ma charakter czasowy i obejmuje okres od 1 marca do 31 grudnia 2026 roku. Aby określić nadzwyczajny zysk, porównuje się przychody faktyczne z hipotetycznymi, wyliczonymi na podstawie średnich marż z 2025 roku, powiększonych o 20%. Opodatkowaniu podlega tylko nadwyżka ponad ten próg. Stawka podatku wynosi 60% podstawy opodatkowania. Rozliczenie odbywa się poprzez miesięczne zaliczki obliczane narastająco oraz roczne zeznanie składane do 30 kwietnia 2027 roku. Pierwsza zaliczka (za marzec–lipiec 2026) jest rozłożona na cztery równe części, płatne od września do grudnia 2026, co ma chronić płynność finansową firm.
Termin wejścia w życie
Ustawa ma wejść w życie 1 sierpnia 2026 roku. Projekt nawiązuje do podobnych rozwiązań stosowanych w UE podczas kryzysu energetycznego po agresji Rosji na Ukrainę, co wpisuje się w międzynarodową praktykę walki z nadzwyczajnymi zyskami w sytuacjach kryzysowych.
Źródło: Ministerstwo Finansów
Fot. gov.pl
