Młodzi ludzie spędzają w sieci coraz więcej czasu – uczą się, rozmawiają z rówieśnikami, szukają rozrywki i informacji. Razem z tymi korzyściami pojawiają się jednak realne zagrożenia: cyberprzemoc, manipulacja, dezinformacja oraz niebezpieczne treści. Resort cyfryzacji odpowiada na te wyzwania dwutorowo – poprzez zmiany w prawie oraz programy edukacyjne kierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców.
Nowe przepisy mają wzmocnić ochronę przed szkodliwymi treściami
Kluczowym elementem działań jest unijny akt o usługach cyfrowych (DSA), który nakłada na platformy internetowe obowiązek analizowania i ograniczania systemowych zagrożeń, w tym tych dotykających dobrostan dzieci i młodzieży. Aby te regulacje były skutecznie egzekwowane w Polsce, Ministerstwo Cyfryzacji przygotowało projekty ustaw. Mają one dać użytkownikom realne narzędzia dochodzenia praw wobec platform oraz usprawnić reagowanie na nielegalne treści – od materiałów związanych z wykorzystywaniem seksualnym dzieci, przez oszustwa, po kradzież tożsamości.
„Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie wymaga działania na wielu poziomach. Potrzebujemy jasnych zasad dla platform internetowych, skutecznego reagowania na nielegalne i szkodliwe treści, ale także edukacji, która pomaga młodym ludziom rozpoznawać zagrożenia i świadomie korzystać z technologii” – powiedział wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.
Wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski zwrócił uwagę, że obecnie platformy same decydują, czy i kiedy zareagują na zgłoszenie krzywdzących treści, i zaapelował o podpisanie obu ustaw cyfrowych przez Prezydenta.
Edukacja jako fundament bezpieczeństwa
Równolegle resort rozwija programy skierowane do społeczności szkolnej. Cyberlekcje 3.0, realizowane z NASK, wspierają kadrę pedagogiczną w prowadzeniu zajęć o bezpiecznym korzystaniu z sieci. Nauczyciele otrzymują szkolenia, scenariusze lekcji (obecnie 29, dostosowanych do różnych etapów edukacji) oraz dostęp do webinarów i spotkań z rodzicami.
Wśród innych inicjatyw wymienić można:
- Cyfrowe Mosty – program Centralnego Ośrodka Informatyki z praktycznymi wskazówkami dla rodziców, nauczycieli i dzieci.
- OSE IT Szkoła – platforma z ponad 220 bezpłatnymi kursami, z której skorzystało już 338 tysięcy użytkowników; we wrześniu dołączą kursy „Cyberkompas”.
- OSEhero – coroczne szkolenia dla 2 000 nauczycieli wdrażających inicjatywy z zakresu cyberbezpieczeństwa.
- Bezpieczni w Sieci – kursy online dla klas VII–VIII, zaplanowane od września 2026 do czerwca 2027 roku.
- Klub Cyfrowych Możliwości – warsztaty i półkolonie z programowania, robotyki, AI i bezpieczeństwa w 32 lokalizacjach w Polsce.
Od 7 września szkoły ponadpodstawowe mogą zgłaszać drużyny do II edycji konkursu „Broń się w necie”, organizowanego z NASK i ABW w ramach kampanii „Włącz szacunek. Wyłącz hejt”. Uczestnicy przechodzą kurs e-learningowy o manipulacji, zagrożeniach ze strony środowisk ekstremistycznych i krytycznym myśleniu, a następnie tworzą projekt gry edukacyjnej. Na 50 najlepszych drużyn czekają nagrody.
Nowoczesny sprzęt i cyfrowe narzędzia
Bezpieczeństwo cyfrowe to także dostęp do technologii. W ramach Krajowego Planu Odbudowy do szkół trafiło 735 tys. laptopów, laptopów przeglądarkowych i tabletów o wartości ponad 1,65 mld zł. Blisko 14 000 placówek otrzymało 100 000 zestawów do nauczania zdalnego i hybrydowego. Powstało również 12 000 pracowni sztucznej inteligencji za ponad 1,86 mld zł. Uczniowie mogą korzystać z mObywatela Junior z cyfrową legitymacją szkolną.
Gdzie szukać pomocy
Niebezpieczne treści można zgłaszać do Dyżurnet.pl – zespołu ekspertów NASK współpracującego ze służbami. Młodzież ma też dostęp do Telefonu Zaufania 116 111 – bezpłatnej, anonimowej pomocy psychologicznej przez całą dobę, również w weekendy, ferie i wakacje.
Raporty COI „Cyfrowe Mosty” i NASK „Style Cyfrowego Rodzicielstwa w Polsce” potwierdzają skalę wyzwania. Resort zapowiada kontynuację prac legislacyjnych i rozwój programów edukacyjnych, podkreślając, że bezpieczeństwo dzieci w sieci to proces ciągły, wymagający stałego zaangażowania.
Źródło: Ministerstwo Cyfryzacji
Fot. gov.pl
