Czym jest „podatek od betonu”?
Coraz więcej polskich gmin decyduje się na wprowadzenie specjalnej opłaty od nieruchomości, na których znaczna część powierzchni została pokryta betonem lub innymi nieprzepuszczalnymi materiałami. Potocznie nazywana „podatkiem od betonu” ma na celu przeciwdziałanie uszczelnianiu gruntów oraz promowanie rozwiązań związanych z retencją wody deszczowej. Opiera się na przepisach ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, która daje gminom możliwość naliczania opłat za zmniejszenie naturalnej retencji terenu.
Kogo dotyczy obowiązek?
Obowiązek uiszczenia opłaty dotyczy właścicieli, użytkowników wieczystych oraz zarządców nieruchomości, na których powierzchnia utwardzona (np. beton, asfalt, kostka brukowa bez szczelin) przekracza określony w regulaminie gminy procent. W praktyce najczęściej dotyczy to działek, gdzie ponad 50% powierzchni stanowią nawierzchnie nieprzepuszczalne – podjazdy, parkingi, place, tarasy czy chodniki. Wyjątkiem są zazwyczaj tereny zielone, ogrody oraz powierzchnie przepuszczalne, takie jak trawniki czy żwir.
Stawki i warunki – jak to działa?
Stawki opłaty są ustalane indywidualnie przez radę gminy i mogą się znacznie różnić w zależności od lokalizacji. Przykładowo, w niektórych miastach opłata wynosi od kilkudziesięciu do nawet kilkuset złotych rocznie za metr kwadratowy zabetonowanej powierzchni. W wielu przypadkach gminy przewidują ulgi lub zwolnienia – na przykład dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych, jeśli właściciel zastosuje systemy retencji, takie jak zbiorniki na deszczówkę, ogrody deszczowe czy przepuszczalne nawierzchnie. Jak wskazują eksperci z branży gospodarki wodnej, celem opłaty jest nie tyle fiskalny zysk, co zmiana nawyków i zwiększenie odporności miast na powodzie błyskawiczne oraz susze. Według danych Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej, w ostatnich latach liczba gwałtownych opadów wzrosła o 30%, co potęguje problem zalewania ulic i przeciążenia kanalizacji.
„Opłata za uszczelnienie terenu to narzędzie, które ma skłonić właścicieli do inwestycji w małą retencję. W perspektywie długoterminowej może to przynieść oszczędności dla całej społeczności, ograniczając koszty usuwania skutków podtopień” – mówi dr inż. Anna Kowalska, specjalistka ds. gospodarki wodnej.
Jak sprawdzić, czy musisz płacić?
Właściciele działek powinni sprawdzić uchwałę rady gminy dotyczącą opłat za zmniejszenie retencji. W wielu samorządach obowiązek ten dotyczy już nowych inwestycji, ale niektóre gminy nakładają go także na istniejące nieruchomości. Warto również skonsultować się z lokalnym urzędem gminy lub wydziałem ochrony środowiska, aby poznać szczegółowe warunki i ewentualne zwolnienia. Eksperci radzą, aby przy planowaniu remontu czy budowy rozważyć zastosowanie przepuszczalnych nawierzchni, takich jak ażurowe płyty, kostka z szerokimi fugami lub żwir, co może uchronić przed dodatkowymi opłatami.
Foto: images.pexels.com
