Katowice gospodarzem debaty o przyszłości AI i energetyki
Podczas drugiego dnia konferencji Energy Days 2026, która odbyła się w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach, eksperci z sektora energetycznego, przemysłowego i naukowego dyskutowali o wyzwaniach związanych z rozwojem centrów danych i sztucznej inteligencji. W panelu zatytułowanym „Data center i AI: nowe wyzwanie dla energetyki” wzięli udział przedstawiciele kluczowych instytucji, w tym Arkadiusz Dorynek z Instytutu Łączności – Państwowego Instytutu Badawczego (IŁ-PIB).
Dyskusja koncentrowała się na rosnącym zapotrzebowaniu na moc obliczeniową i energię, jakie generuje rozwój AI. Uczestnicy, wśród nich Maciej Dąbrowski ze Schneider Electric, Dominik Leszczyński z DL Invest Group, Mateusz Rzeszowski z Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej oraz Ireneusz Sawicki z Polenergii Obrót, omawiali kwestie dostępności mocy przyłączeniowych, kosztów energii, lokalizacji nowych obiektów oraz barier administracyjnych.
Gigafabryka AI – szansa dla Polski
Arkadiusz Dorynek przypomniał, że Instytut Łączności od ubiegłego roku wspiera Ministerstwo Cyfryzacji w przygotowaniach do europejskiego projektu Gigafabryk AI. W IŁ działa Biuro Wsparcia Inwestycji w Nowe Technologie, które zajmuje się m.in. półprzewodnikami, technologiami kwantowymi i obliczeniami dużej mocy. Polska uczestniczy w postępowaniu dotyczącym europejskiej infrastruktury AI – dla projektów średniej skali pierwsza faza ma obejmować co najmniej 25 tys. procesorów GPU, a docelowo 75 tys. Czas od wyboru projektu do uruchomienia to zaledwie 18 miesięcy.
„Ten europejski projekt jest impulsem, który po prostu trzeba wykorzystać. Nastąpiła bardzo duża mobilizacja zarówno decydentów, jak i inwestorów prywatnych” – mówił Dorynek.
Podkreślił, że infrastruktura tej skali wymaga nie tylko kapitału i technologii, ale także dostępu do dużych ilości energii i sprawnej infrastruktury przesyłowej. „Projekt Gigafabryki jest kolejnym impulsem do planowania polityki infrastrukturalnej państwa” – dodał.
Energia i data center muszą rozwijać się razem
Uczestnicy debaty zwracali uwagę na gwałtowną zmianę skali inwestycji. Jeszcze niedawno centrum danych o mocy kilku megawatów było w Polsce dużym obiektem, dziś inwestorzy poszukują lokalizacji z dostępem do dziesiątek, a często ponad 100 MW mocy przyłączeniowej. Rosnące potrzeby infrastruktury cyfrowej oznaczają nowe wyzwanie dla energetyki – chodzi nie tylko o wielkość zapotrzebowania, ale też o ciągłość zasilania, możliwości sieci przesyłowych i przewidywalność kosztów.
Zdaniem Dorynka strategie energetyczne oraz rozwój fabryk AI, Gigafabryk i serwerowni powinny być planowane wspólnie. „PSE powinno obserwować, gdzie mogą być lokowane takie projekty, a z drugiej strony inwestorzy powinni patrzeć, gdzie będzie dostępna energia” – powiedział. Wskazał też na szerszy kontekst transformacji polskiej energetyki – rozwój energetyki wiatrowej na Bałtyku, planowaną energetykę jądrową oraz konieczność budowy i modernizacji sieci przesyłowych.
Wyścig nie tylko o energię, ale również o czas
Jednym z najczęściej powracających tematów panelu był czas realizacji inwestycji. Przedstawiciele biznesu zauważyli, że inwestorzy oczekują uruchamiania infrastruktury w niezwykle krótkich terminach, tymczasem ograniczeniem są nie tylko procedury administracyjne czy dostępność mocy, ale również coraz dłuższe terminy dostaw urządzeń – od infrastruktury energetycznej i systemów chłodzenia po procesory GPU.
W końcowej części debaty uczestnicy wskazywali jedną zmianę, która mogłaby ułatwić Polsce wykorzystanie obecnego zainteresowania inwestycjami w data center. Dorynek wskazał na uproszczenie procedur, ograniczenie liczby instytucji uczestniczących w procesie wydawania pozwoleń oraz lepszą koordynację działań administracji. „Jeśli miałoby paść jedno słowo, to specustawa. Drugie – ułatwienia dla przedsiębiorców i ograniczenie biurokracji. Potrzebna jest również koordynacja działań międzyresortowych” – podkreślił, wskazując resorty odpowiedzialne za cyfryzację i energię.
Infrastruktura, na której powstanie cały ekosystem
Debata pokazała również, że centra danych nie powinny być postrzegane wyłącznie jako ogromni konsumenci energii. Mogą stać się elementem szerszej infrastruktury gospodarczej – potrzebnej przemysłowi, nauce, administracji oraz rozwijającym się firmom technologicznym. Arkadiusz Dorynek podkreślił, że budowa krajowych zasobów obliczeniowych ma znaczenie wykraczające poza jeden projekt inwestycyjny.
„Zbudowanie infrastruktury jest po prostu bazą, na której będziemy budować całą przyszłość. To jest cały ekosystem, który ma powstać” – powiedział.
Jak wskazał, dostępność takiej infrastruktury może sprzyjać pozostawaniu wysoko wykwalifikowanych specjalistów w Polsce, tworzeniu nowych kierunków studiów oraz rozwojowi kolejnych zastosowań AI – od robotyki i autonomicznych systemów po nowe rozwiązania dla przemysłu. W tym ujęciu europejski projekt Gigafabryk AI jest nie tylko przedsięwzięciem technologicznym, ale także elementem większej dyskusji o bezpieczeństwie, suwerenności cyfrowej, energetyce i zdolności polskiej gospodarki do tworzenia oraz wykorzystywania technologii sztucznej inteligencji.
Źródło: Instytut łączności
Fot. gov.pl
