Nowa metoda oszustów na fikcyjne przesyłki
Policja ze Sławna w województwie zachodniopomorskim ostrzega przed nową, wyjątkowo podstępną metodą działania oszustów. Sprawcy podszywają się pod kurierów lub osoby doręczające przesyłki, aby wyłudzić od mieszkańców gotówkę. Incydent, który miał miejsce w lokalnym punkcie usługowym, ujawnił schemat działania, na który mogą paść ofiarą osoby w każdym wieku, zwłaszcza w okresie zwiększonej liczby zakupów online.
Jak wygląda oszustwo?
Modus operandi jest pozornie prosty. Osoba podająca się za kuriera puka do drzwi mieszkania, domu lub lokalu usługowego, trzymając w ręku paczkę. Informuje, że ma do doręczenia przesyłkę pobraniową, za którą należy uiścić niewielką opłatę, często rzędu kilkudziesięciu złotych. Ofiara, przekonana, że faktycznie spodziewała się zamówienia, sięga po portfel. W tym momencie oszust może zastosować różne taktyki rozpraszania uwagi lub wręcz poprosić o okazanie dowodu osobistego, pod pretekstem weryfikacji tożsamości odbiorcy.
Kluczowym elementem jest sama „przesyłka”. Zazwyczaj jest to pudełko o realistycznym wyglądzie, które jednak zawiera bezwartościowe przedmioty, stare gazety lub po prostu jest puste. Po przyjęciu zapłaty „kurier” szybko znika, a poszkodowany dopiero po chwili orientuje się, że został okradziony. Czasem oszuści działają w parach, gdzie jedna osoba odciąga uwagę, a druga wykorzystuje moment zamieszania do kradzieży dodatkowej gotówki lub wartościowych przedmiotów z przedpokoju.
Dlaczego ta metoda jest skuteczna?
Eksperci ds. bezpieczeństwa wskazują na kilka czynników, które sprawiają, że ten typ oszustwa ma wysoką skuteczność. Przede wszystkim wykorzystuje on nasze przyzwyczajenie do częstego otrzymywania paczek oraz naturalną ufność wobec osób w mundurach lub z identyfikatorem kurierskim. W pośpiechu dnia codziennego wiele osób nie weryfikuje podstawowych szczegółów.
„To klasyczny przykład socjotechniki. Oszuści grają na automatyzmach naszych zachowań. Widzimy paczkę, słyszymy kwotę, która nie budzi dużego niepokoju, i działamy odruchowo, chcąc jak najszybciej zamknąć sprawę” – komentuje psycholog społeczny, dr Anna Kowalska.
Ponadto, sprawcy często wybierają cele, gdzie prawdopodobieństwo obecności jednej osoby, często starszej, jest większe. Atakują w godzinach przedpołudniowych, kiedy wiele osób jest w domu, ale mogą być rozkojarzone codziennymi obowiązkami.
Jak się bronić? Zalecenia policji
Policja ze Sławna oraz Krajowa Policja publikują szereg konkretnych zaleceń, które mają pomóc obywatelom uniknąć strat. Przede wszystkim należy zachować czujność i zdrowy dystans.
- Weryfikuj, zanim zapłacisz: Jeśli nie spodziewasz się przesyłki pobraniowej, absolutnie nie przyjmuj jej i nie płać. Prawdziwy kurier nie będzie wywierał presji.
- Sprawdź identyfikator: Każdy legalny kurier ma obowiązek okazania identyfikatora z nazwą firmy, imieniem, nazwiskiem i zdjęciem. Możesz poprosić o jego okazanie i, w razie wątpliwości, zadzwonić na infolinię firmy kurierskiej, aby potwierdzić tożsamość doręczyciela.
- Nie podawaj danych osobowych: Prawdziwy kurier nie potrzebuje twojego dowodu osobistego do doręczenia paczki. Podanie numeru PESEL lub serii dowodu może posłużyć do kradzieży tożsamości.
- Korzystaj z bezpiecznych form odbioru: Jeśli to możliwe, kieruj przesyłki do punktów odbioru, paczkomatów lub do pracy. Unikasz wtedy bezpośredniego kontaktu z nieznajomymi przy drzwiach.
- Informuj bliskich: Przekaż informację o tej metodzie oszustwa, szczególnie starszym członkom rodziny, którzy mogą być bardziej narażeni.
Szerszy kontekst i inne zagrożenia
Opisane oszustwo wpisuje się w szerszy trend przestępczości „na wnuczka” czy „na policjanta”, która ewoluuje wraz z rozwojem handlu internetowego. Przestępcy nieustannie modyfikują swoje metody, dostosowując je do nowych realiów. W ostatnich miesiącach odnotowano również wzrost liczby fałszywych SMS-ów od rzekomych kurierów z linkami do śledzenia przesyłki, które prowadzą do stron phishingowych wyłudzających dane do kont bankowych.
Funkcjonariusze apelują, aby o każdym podejrzanym incydencie niezwłocznie informować policję, dzwoniąc pod numer 997 lub 112. Nawet jeśli straty są niewielkie, zgłoszenie pozwala na zebranie danych, które mogą pomóc w ustaleniu schematów działania grup przestępczych i ich zatrzymaniu. Czujność i świadomość społeczna są w tym przypadku najskuteczniejszą bronią.
Foto: images.iberion.media
