Dziesięć lat bez odpowiedzi
Od momentu wprowadzenia przetargów ofertowych na dzierżawę państwowych gruntów rolnych w 2014 roku, środowisko rolnicze wielokrotnie sygnalizowało nieprawidłowości w procedurach Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Podczas niedawnego posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Ochrony i Rozwoju Polskiej Produkcji Rolnej, przedstawiciele organizacji rolniczych podkreślili, że brak kompleksowej analizy efektów tych działań uniemożliwia racjonalną ocenę systemu i wprowadzenie ewentualnych korekt.
Postulaty o dane
Rolnicy domagają się ujawnienia szczegółowych informacji na temat tego, kto i na jakich warunkach nabywał prawa do użytkowania ziemi z zasobu Skarbu Państwa. Jak wynika z wypowiedzi uczestników spotkania, bez twardych danych każda proponowana zmiana może okazać się nie tylko nietrafiona, ale wręcz pogłębić istniejące problemy. W ostatnich latach pojawiały się zarzuty o faworyzowanie dużych podmiotów kosztem mniejszych gospodarstw rodzinnych, co budziło społeczne napięcia na terenach wiejskich.
Kontekst i skala zjawiska
Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosi około 11 hektarów, podczas gdy w innych krajach Unii Europejskiej, jak np. w Niemczech, przekracza 60 hektarów. Eksperci zwracają uwagę, że koncentracja gruntów w rękach kilku dużych graczy może prowadzić do marginalizacji drobnych rolników i osłabienia lokalnych społeczności wiejskich. „Bez transparentnych mechanizmów przetargowych i publicznego dostępu do informacji trudno mówić o sprawiedliwym podziale narodowego dziedzictwa” – zauważa dr hab. Jan Kowalski, ekonomista rolny z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.
Co dalej?
Zespół parlamentarny zapowiedział dalsze prace nad przygotowaniem wniosków do ministra rolnictwa oraz KOWR. Wśród propozycji pojawia się m.in. konieczność stworzenia jawnego rejestru dzierżawców oraz wprowadzenia kryteriów premiujących gospodarstwa prowadzące zrównoważoną produkcję. Rolnicy podkreślają, że tylko rzetelna analiza ostatnich 10 lat pozwoli uniknąć błędów w przyszłości i zapewnić stabilność sektora rolnego w Polsce.
Foto: images.pexels.com
