Nowy podatek od nadzwyczajnych zysków paliwowych
16 czerwca 2026 roku Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków ze zbycia paliw ciekłych, który ma obowiązywać od marca do grudnia 2026 roku. Inicjatywa, przedłożona przez Ministra Finansów i Gospodarki, jest odpowiedzią na kryzys na światowych rynkach energii wywołany konfliktem zbrojnym na Bliskim Wschodzie oraz zakłóceniami w dostawach ropy naftowej.
Przyczyny i cel wprowadzenia podatku
W wyniku gwałtownego wzrostu cen paliw część przedsiębiorstw zajmujących się produkcją i handlem paliwami sprowadzanymi z zagranicy osiągnęła wyjątkowo wysokie zyski, które nie były efektem nowych inwestycji czy poprawy efektywności, a jedynie wzrostu cen na rynkach światowych. Nowe przepisy mają pomóc sfinansować działania osłonowe dla obywateli i przedsiębiorców, takie jak obniżki podatków pośrednich i inne instrumenty wsparcia. Wzorem dla rozwiązania są podobne mechanizmy stosowane w wielu państwach Unii Europejskiej podczas kryzysu energetycznego po agresji Rosji na Ukrainę.
Kluczowe założenia projektu
Podatek, określany jako windfall tax, będzie czasowy i obejmie okres od 1 marca do 31 grudnia 2026 roku. Aby określić, czy przedsiębiorstwo osiągnęło nadzwyczajny zysk, jego wyniki z 2026 roku zostaną porównane z poziomem marż z 2025 roku, powiększonym o 20% w celu uwzględnienia naturalnego rozwoju działalności i zmian rynkowych. Opodatkowaniu podlegać będzie wyłącznie nadwyżka ponad ten poziom, a stawka podatku wyniesie 60% nadzwyczajnego zysku.
Podatek będzie rozliczany w formie miesięcznych zaliczek oraz ostatecznego rozliczenia rocznego. Pierwsza zaliczka, obejmująca okres od marca do lipca 2026 roku, zostanie rozłożona na cztery równe części, płatne od września do grudnia 2026 roku, co ma ograniczyć jednorazowe obciążenie finansowe przedsiębiorców.
Szacowane wpływy i znaczenie
Według szacunków rządu, wpływy z podatku wyniosą około 4 miliardów złotych. Środki te zostaną przeznaczone na finansowanie działań osłonowych związanych ze wzrostem cen paliw, co ma złagodzić skutki kryzysu dla gospodarstw domowych i firm. Projekt ustawy jest teraz kierowany do dalszych prac parlamentarnych.
