Rewolucja w liczeniu stażu pracy
Od niedawna obowiązujące przepisy Kodeksu pracy znacząco poszerzają katalog okresów zaliczanych do stażu pracy. Osoby, które przez lata pracowały na umowach cywilnoprawnych, takich jak zlecenia czy dzieła, a także prowadziły własną działalność gospodarczą, mogą teraz liczyć na uwzględnienie tych okresów przy ustalaniu wysokości dodatków stażowych oraz wymiaru urlopu wypoczynkowego. To przełomowa zmiana, która dotyczy milionów Polaków.
Jakie okresy będą wliczane?
Zgodnie z nowelizacją, do stażu pracy wlicza się wszystkie okresy, za które opłacano składki na ubezpieczenia społeczne, niezależnie od podstawy prawnej zatrudnienia. Oznacza to, że do stażu wliczą się lata spędzone na tzw. śmieciówkach, a także okresy prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej. Pracodawcy będą musieli uwzględniać te okresy przy obliczaniu dodatków za wysługę lat oraz przyznawaniu dłuższych urlopów.
Korzyści dla pracowników
Dla wielu pracowników oznacza to realny wzrost wynagrodzenia. Dodatek stażowy, który często wynosi od 5 do 20 procent pensji, będzie teraz naliczany od wyższego stażu. Pracownicy z dłuższym stażem zyskają także prawo do dłuższego urlopu wypoczynkowego – maksymalnie 26 dni zamiast 20. To szczególnie ważne dla osób, które przez lata zmieniały branże lub łączyły różne formy zatrudnienia. Według danych GUS, w 2023 roku na umowach zlecenia pracowało ponad 1,5 miliona Polaków, a własną działalność gospodarczą prowadziło około 2,2 miliona osób.
Jak uzyskać zaświadczenie z ZUS?
Aby skorzystać z nowych przepisów, pracownik musi dostarczyć pracodawcy zaświadczenie z ZUS o okresach opłacania składek. ZUS wydaje je na wniosek ubezpieczonego. Warto złożyć taki wniosek jak najszybciej, ponieważ proces weryfikacji może potrwać kilka tygodni. Eksperci radzą, aby przed złożeniem wniosku sprawdzić, czy wszystkie składki zostały prawidłowo odprowadzone. „To szansa dla osób, które przez lata były pomijane w systemie. Teraz ich wkład pracy zostanie doceniony” – mówi dr hab. Anna Kowalska, ekspertka prawa pracy z Uniwersytetu Warszawskiego.
Wyzwania dla pracodawców
Pracodawcy muszą przygotować się na falę wniosków o przeliczenie stażu. Działy kadr będą musiały zweryfikować dostarczone zaświadczenia i odpowiednio zmodyfikować systemy płacowe. W małych firmach może to oznaczać dodatkowe obciążenie administracyjne. Warto jednak pamiętać, że nowe przepisy mają na celu zwiększenie stabilności zatrudnienia i docenienie wszystkich form pracy.
„Nowelizacja Kodeksu pracy to krok w stronę równego traktowania wszystkich pracowników, niezależnie od formy zatrudnienia. To także sygnał, że państwo dostrzega wartość pracy wykonywanej poza etatem” – podsumowuje mec. Tomasz Nowak, radca prawny specjalizujący się w prawie pracy.
Foto: images.pexels.com
