Zakończenie ogólnopolskiego cyklu spotkań „Cyfrowy Samorząd”
W Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie odbyła się konferencja „Cyfrowy Samorząd”, która zwieńczyła kilkumiesięczne konsultacje Ministerstwa Cyfryzacji z przedstawicielami jednostek samorządu terytorialnego. W sumie w spotkaniach regionalnych wzięło udział ponad 2 tysiące samorządowców ze wszystkich województw. Jak podkreślił wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, samorząd jest kluczowym partnerem w cyfrowej transformacji kraju, a nie tylko biernym odbiorcą centralnych wytycznych. „To w gminach, powiatach i województwach cyfryzacja albo działa, albo pozostaje papierową deklaracją” – zaznaczył Gawkowski.
Cztery główne obszary zainteresowania samorządów
Podczas spotkań, które odbywały się od marca do lipca 2026 roku, przedstawiciele Ministerstwa Cyfryzacji, NASK, Centralnego Ośrodka Informatyki (COI), CPPC oraz Instytutu Łączności – Państwowego Instytutu Badawczego odpowiadali na pytania samorządowców. Najczęściej poruszane kwestie koncentrowały się wokół czterech tematów: cyberbezpieczeństwa, wykorzystania sztucznej inteligencji w urzędach, podnoszenia kompetencji cyfrowych oraz wdrażania e-Doręczeń i e-Płatności. Spotkania organizował i prowadził Jarosław Sarna, pełnomocnik ministra cyfryzacji ds. relacji z jednostkami samorządu terytorialnego.
Cyberbezpieczeństwo priorytetem
Pierwszy panel konferencji poświęcono cyberbezpieczeństwu i telekomunikacji. W 2025 roku krajowe zespoły CSIRT odnotowały blisko 273 tysiące incydentów, co stanowi wzrost o 144% w porównaniu z rokiem poprzednim. Samorządy są szczególnie narażone na ataki, ponieważ zarządzają infrastrukturą wodociągową, transportem i danymi obywateli. W odpowiedzi Ministerstwo Cyfryzacji uruchomiło program „Cyberbezpieczny Samorząd” o wartości 1,5 mld zł, który objął wsparciem ponad 2 tysiące JST. Kolejnym krokiem jest tworzenie Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa (270 mln zł z Funduszy Europejskich na rzecz Rozwoju Cyfrowego – FERC), które zapewnią samorządom stałe wsparcie w monitorowaniu zagrożeń i reagowaniu na incydenty. Co istotne, centra mogą być tworzone przez gminy niesąsiadujące ze sobą, co umożliwia korzystanie z nich również mniejszym jednostkom.
Sztuczna inteligencja w administracji
Drugi panel dotyczył kompetencji w dobie AI, otwartych danych i rozwoju umiejętności cyfrowych. Dyskusje sprowadzały się do pytania, jak praktycznie i bezpiecznie wykorzystywać nowe technologie w urzędach. Minister Gawkowski podkreślił inwestycje w suwerenne technologie, w tym polski model językowy PLLuM, który może być wykorzystywany do budowy rozwiązań ułatwiających kontakt z mieszkańcami, takich jak chaty czy narzędzia analityczne. Resort udostępnia na portalu AI.gov.pl materiały wdrożeniowe, przewodnik po AI dla samorządów oraz przykładowe regulaminy, a także organizuje webinary – lutowy cykl „AI w służbie administracji publicznej i obywatela” przyciągnął 1 800 uczestników. Omawiano również korzyści z otwartych danych, które poprawiają przejrzystość działania lokalnej administracji.
Architektura informacyjna i usługi cyfrowe
Trzeci panel skupił się na architekturze informacyjnej, automatyzacji procesów i standardach wymiany danych. Ministerstwo Cyfryzacji pracuje nad wzorcowymi modelami architektury informacyjnej dla czterech grup JST: gmin wiejskich, gmin miejsko-wiejskich i miejskich, miast na prawach powiatu oraz powiatów. Centralny Ośrodek Informatyki zaprezentował dostępne już rozwiązania, w tym system EZD RP, z którego korzysta ponad 250 tysięcy użytkowników w ponad 6 tysiącach urzędów. Narzędzie to przyspiesza załatwianie spraw i stanowi podstawę dla dalszego rozwoju e-usług.
Perspektywy współpracy
Dalsze kierunki działań wyznacza Strategia Cyfryzacji Państwa do 2035 roku. Polska dąży do poziomu europejskich liderów cyfryzacji – wśród celów znajduje się pełna cyfrowa dostępność kluczowych usług publicznych do 2030 roku oraz wykorzystanie sztucznej inteligencji przez 80% urzędów do 2035 roku. Realizacja tych zamierzeń wymaga ścisłej współpracy administracji rządowej i samorządowej, ponieważ sprawniejsze usługi i większe bezpieczeństwo mieszkańców można osiągnąć tylko wspólnie.
Źródło: Ministerstwo Cyfryzacji
Fot. gov.pl
