Podczas XXIV Samorządowego Forum Kapitału i Finansów, które odbyło się w dniach 5-6 października 2026 roku, eksperci dyskutowali o wyzwaniach związanych z cyfryzacją administracji lokalnej. W trakcie dwóch paneli dyskusyjnych przedstawiciel Ministerstwa Cyfryzacji, Grzegorz Czwordon, zastępca dyrektora Departamentu Telekomunikacji, podkreślał rolę serwisu internet.gov.pl oraz dedykowanych raportów dla jednostek samorządu terytorialnego (JST) w procesie planowania usług online.
Dostęp do internetu fundamentem e-usług
Uruchomienie usługi cyfrowej nie gwarantuje, że mieszkańcy będą mogli z niej skorzystać. Kluczowym warunkiem jest zapewnienie powszechnego dostępu do szybkiego internetu. Jak zauważył Grzegorz Czwordon:
„Każdy samorząd, który chce wdrażać usługi publiczne online, powinien sprawdzić, czy jego mieszkańcy mają dostęp do internetu i czy będą z tych usług korzystać. Najgorzej jest wybudować jakąś usługę, z której nikt nie skorzysta. Dlatego dajemy samorządom narzędzia, takie jak serwis internet.gov.pl i dedykowane raporty, które pomagają ocenić dostępność internetu. To podstawa cyfryzacji usług publicznych”
Serwis internet.gov.pl dostarcza danych o zasięgu sieci w poszczególnych gminach, co pozwala na lepsze dopasowanie planów cyfryzacji do rzeczywistych potrzeb. Dzięki temu samorządy mogą uniknąć inwestycji w rozwiązania, które nie spotkają się z zainteresowaniem mieszkańców.
Lokalne dane kluczem do efektywnego planowania
W dyskusji zwrócono uwagę na znaczenie danych będących w posiadaniu samorządów, takich jak informacje o pustostanach. Wiedza o niezamieszkanych budynkach może pomóc w identyfikacji obszarów wymagających rozbudowy infrastruktury telekomunikacyjnej oraz zapobiegać marnotrawieniu środków publicznych. Przedstawiciel Ministerstwa Cyfryzacji zaznaczył, że transformacja cyfrowa powinna rozpoczynać się od analizy potrzeb mieszkańców, problemów urzędu i dostępnych zasobów. Istotna jest również forma danych – te przechowywane wyłącznie w wersji papierowej wymagają cyfryzacji, zanim będą mogły być wykorzystane w systemach informatycznych.
Infrastruktura telekomunikacyjna warunkiem nowoczesnego zarządzania
Zaawansowane technologie, takie jak sztuczna inteligencja czy cyfrowe bliźniaki, są silnie uzależnione od niezawodnej łączności. Modele monitorujące sieci wodociągowe, wykrywające awarie czy zarządzające transportem wymagają stałego przesyłu danych z czujników. Przerwanie komunikacji uniemożliwia bieżącą ocenę sytuacji i reagowanie na problemy. W kontekście odporności komunalnej uczestnicy debaty podkreślali, że utrata łączności dotyka zarówno pracowników, jak i urządzeń nadzorujących rozproszoną infrastrukturę. Zapewnienie ciągłości usług wymaga przygotowania rozwiązań zapasowych oraz uwzględnienia współzależności między zasilaniem, telekomunikacją i funkcjonowaniem obiektów komunalnych.
Grzegorz Czwordon przywołał doświadczenia z powodzi, podczas której za pośrednictwem Instytutu Łączności dostarczano samorządom terminale łączności satelitarnej. Zauważył, że samo zapewnienie awaryjnego zasilania nie wystarcza, jeśli uszkodzone są połączenia doprowadzające sygnał do stacji bazowych.
Wnioski dla samorządów
Z debat płynie praktyczny wniosek: planowanie cyfrowych usług powinno uwzględniać zarówno potrzeby mieszkańców, jak i infrastrukturę niezbędną do ich realizacji. Internet.gov.pl wspiera pierwszy etap tej pracy, dostarczając informacji o dostępie do internetu. Przygotowanie na awarie wymaga dodatkowo analizy ryzyka, zapasowej łączności i współpracy między instytucjami. Dla samorządów dane o sieci stają się elementem codziennego zarządzania – pomagają ocenić możliwości rozwoju e-usług, rozpoznawać bariery i podejmować decyzje odpowiadające lokalnym potrzebom.
Źródło: Instytut łączności
Fot. gov.pl
