Rada Ministrów przyjęła 8 września 2026 roku projekt nowelizacji ustawy o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne. To pierwsza tak obszerna zmiana tych przepisów od 30 lat – ustawa obowiązuje bowiem od 1997 roku. Projekt przygotował Minister Finansów i Gospodarki.
Większe wsparcie dla kluczowych inwestycji
Nowe przepisy mają sprawić, że państwowe poręczenia i gwarancje będą kierowane przede wszystkim do przedsięwzięć o strategicznym znaczeniu – związanych z bezpieczeństwem, infrastrukturą, transformacją energetyczną, ochroną środowiska, cyfryzacją oraz przemysłem obronnym. Wsparcie będzie mogło również służyć realizacji rządowych programów rozwojowych.
Istotną zmianą jest podniesienie maksymalnego poziomu udzielanych gwarancji i poręczeń z 50% do 80% wartości przedsięwzięcia. To znaczące ułatwienie dla beneficjentów, którzy dotychczas musieli zapewnić większy wkład własny.
Uproszczenie procedur i zmiana roli BGK
Projekt zakłada likwidację specjalnego zasobu majątkowego Skarbu Państwa (akcji i udziałów spółek), który służył jako zabezpieczenie wypłat. Jak tłumaczą autorzy, rozwiązanie to straciło znaczenie w obecnych warunkach gospodarczych. Środki zgromadzone na rachunku rezerw poręczeniowych i gwarancyjnych w Banku Gospodarstwa Krajowego zostaną przekazane do budżetu państwa.
Co ważne, BGK nie będzie już udzielał poręczeń i gwarancji w imieniu Skarbu Państwa. Decyzje w tej sprawie ponownie będą należeć do Rady Ministrów i Ministra Finansów. Jak argumentuje rząd, w ostatnich latach do BGK nie wpłynął żaden wniosek o takie wsparcie, więc procedura wymagała uproszczenia.
Sprawniejsze odzyskiwanie środków
Nowelizacja ma też ułatwić BGK odzyskiwanie pieniędzy wypłaconych w związku z udzielonymi gwarancjami i poręczeniami. Bank otrzyma bardziej elastyczne narzędzia windykacyjne, a część czynności będzie mógł powierzać współpracującym instytucjom finansowym. To ma przyspieszyć odzyskiwanie środków publicznych.
Nowe przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku.
