Koalicja sieci i federacji organizacji społecznych oraz niezależnych wydawców, która na co dzień przygląda się unijnym politykom wspierającym trzeci sektor i wolne media, pozytywnie ocenia propozycję Komisji Europejskiej dotyczącą programu AgoraEU. Szczególne uznanie budzi zwiększony budżet w porównaniu z obecną perspektywą finansową oraz wyodrębnienie osobnego komponentu dla mediów informacyjnych.
Większa dostępność środków dla mniejszych podmiotów
W liście skierowanym do decydentów sygnatariusze postulują jednak dalsze zmiany. Chodzi przede wszystkim o to, by środki trafiały do szerszego grona odbiorców – w tym do niewielkich organizacji społecznych i lokalnych redakcji. W tym celu proponują, aby w całym mechanizmie przyznawania dotacji uczestniczyły organizacje pośredniczące, niezależne od władz krajowych.
Drugi ważny postulat dotyczy zachowania tzw. grantów operacyjnych. Pozwalają one finansować bieżącą działalność statutową organizacji i rozliczać się z osiągniętych rezultatów, a nie wyłącznie z pojedynczych projektów. Zdaniem autorów listu takie rozwiązanie wzmacnia stabilność instytucjonalną podmiotów trzeciego sektora.
Rzecznictwo i ochrona przed przejęciem politycznym
Sygnatariusze zwracają też uwagę na potrzebę umożliwienia organizacjom prowadzenia działań rzeczniczych w ramach programu. Ma to służyć lepszemu dopasowaniu powstającego prawa do rzeczywistych potrzeb różnych społeczności.
Obserwując sytuację w państwach członkowskich, autorzy dostrzegają również ryzyko politycznego przejmowania dystrybucji funduszy. Dlatego postulują, by środki – zwłaszcza te przeznaczone na media informacyjne i działania społeczne – były zarządzane centralnie przez Komisję Europejską lub EACEA albo przez niezależnych pośredników wyłonionych w otwartym konkursie, z pominięciem władz krajowych i podmiotów od nich zależnych.
Negocjacje budżetowe w toku
Projekt AgoraEU jest częścią wieloletniego budżetu UE na lata 2028–2034, który obecnie jest przedmiotem trudnych negocjacji. Część państw członkowskich opowiada się za znacznymi cięciami. Dlatego pierwszy z postulatów dotyczy utrzymania budżetu programu co najmniej na poziomie zaproponowanym przez Komisję Europejską, czyli 8,582 mld euro.
Stanowisko zostało przesłane do kluczowych polskich posłów i posłanek do Parlamentu Europejskiego, gdzie trwają prace nad stanowiskiem tej instytucji wobec projektu budżetu.
Źródło: ngo.pl
Fot. publicystyka.ngo.pl
